مالمیر
 
قالب وبلاگ

 آموزش ریاضی،  روشهای تدریس ریاضی


آموزش ریاضی

 آموزش ریاضی،  روشهای تدریس ریاضی

بحث در روش تدریس ریاضی به زمان ما منحصر نمی شود. از هنگامی که تدریس
ریاضی مطرح بوده است، روش تدریس آن نیز مورد بحث و مطالعه بوده است. با
مطالعه تاریخ آموزش و پرورش، ملاحظه می کنیم که همواره دو نوع آموزش
درمقابل هم قرار داشته اند. دسته اول، روشهای تدریس سنتی، که در گذشته های
دور به کار می رفته اند و دسته دوم، روشهای مبتنی بر یافته های روانشناسی
است که به طور عمده از قرن بیستم به بعد تکوین یافته اند و به روشهای جدید
شهرت دارند. از میان روشهای سنتی می توان از روش سقراطی و روش مکتبخانه ای
در ایران و دیگر کشورهای اسلامی نام برد. از روش های جدید در تدریس ریاضی
می توان به روش توضیحی، روش سخنرانی، روش اکتشافی، روش حل مساله، روش بحث
در کلاس، روش پرسش و پاسخ، روش فعال، روش قیاسی و استقرایی آموزش مهارتهای
فراشناختی نام برد. در این فصل انواع روشهای تدریس ریاضی که به پنج دسته،
روش کلامی، روش مکاشفه ای، روش مفهومی، روش فعال و روش الگوریتمی مورد
بررسی و نقد قرار می گیرند.

۱ ) روش کلامی (زبانی)
در این روش معلم به اصطلاح متکلم وحده است. همه چیز را بیان می کند، قواعد
را بررسی می کند، نتیجه گیری می کند و طراح مساله است. خلاصه معلم همه کاره
و دانش آموز هیچ کاره است. معلم مساله گو و شاگرد مساله حل کن، معلم متکلم
و شاگرد مستمع است. این نکته جالب است که طرفداران این روش دو گروه
مخالفند، عده ای موافق روش زبان ماشینی و عده ای موافق روش زبانی استدلالی
هستند.
الف) روش تدریس زبان ماشینی (قاعده گویی):
این گروه اعتقاد دارند که دانستن قواعد و فنون محاسبه برای دانش آموزان
کافی است. اگر دانش آموز ادامه تحصیل دهد آنگاه برایش استدلال خواهد شد و
مطالب را خواهد فهمید و در صورتی که ادامه ندهد این محاسبات هست که به دردش
می خورد و چه کار دارد که چرا فلان مطلب چنین است و چنان نیست. حسن این
روش در آن است که تدریس به سرعت انجام می شود ولی معایب آن عبارتند از:
۱- دانش آموز قواعدی را بدون آنکه آنها را درک کرده و منطقی بودن آنها
را پذیرفته باشد، آنها را حفظ می کند و به همین سرعت هم فراموش می کند.
۲- نسبت به مطالبی که می خواند احساس بیگانگی می کند و نسبت به آنچه یاد
گرفته است علاقه ای نشان نمی دهد.
۳- این آموزش پاسخگوی نیازهای طبیعی دانش آموز به کنجکاوی و حقیقت
جویی نمی باشد.
۴- طرفداران این روش جالب پرورش را به طور کلی نادیده می گیرند.
ب) روش تدریس زبان استدلالی:
طرفداران این شیوه برخلاف گروه قبل تدریس ریاضی را توام با استدلال قبول
دارند. آنها معتقدند که ریاضی با منطق آمیخته است. پس باید با استدلال و
برهان به امر تدریس ریاضی همت گماشت. ابتدا باید تعریف و اصول گفته شود و
به دنبال آن می توان نتیجه گیری ها را با استفاده از قوانین منطق آغاز
نمود. حسن این روش آن است که با طبیعت ریاضی سازگاری دارد ولی معایب آن
عبارتند از:
۱- از روش استدلالی در هر سنی نمی توان استفاده نمود.
۲- قدرت ابتکار رشد نمی کند و دانش آموز جستجوگر نخواهد شد.
۳- معلم و شاگرد به تدریج از جهان واقعی دور می شوند.
نقد و خلاصه روش های کلامی (زبانی):
روشهای زبانی همان طور که از نامشان پیداست، بر زبان و کلام معلم تکیه
دارد. در این روشها، معلم و مدرس متکلم وحده است و کمتر مجال سئوال کردن،
توضیح دادن، درک و فهم واقعی به دانش آموزان داده می شود.
تنها مزیت ظاهری روشهای زبانی این است که تصور می شود که دانش آموزان به
ظاهر در درس پیش می روند. این باور درست نیست، زیرا در دراز مدت، اثرات
نادرستی در پرورش فکر و استعداد دانش آموزان می گذارد و در سنین بالاتر
مطالب ریاضی را دیر می فهمند.
۲) روش اکتشافی
یادگیری اکتشافی فرایندی است که دانش آموز به طور مستقل و با راهنمایی معلم
، اصل یا قانونی را کشف نموده و مساله ای را حل می کند. ویژگی عمده روش
اکتشافی، درجه و میزان راهنمایی شدن شاگرد (به وسیله معلم) برای اکتشاف است
که این ویژگی به عواملی مانند استعداد دانش، مهارت شاگرد و درجه دشواری
خود مساله بستگی دارد و در چهار محدوده قرار می گیرد.
۱- معلم می تواند اصول و راه حل مساله را برای شاگرد توضیح دهد، اما
پاسخ مساله را نگوید (در اینجا معلم از روش توضیحی بهره می گیرد)؛ این نوع
راهنمایی برای دانش آموزان ضعیف ضرورت می یابد.
۲- معلم می تواند فقط اصولی را که برای کشف آن به کار می رود به شاگرد
توضیح دهد، اما راه حل و جواب مساله را در اختیار او قرار ندهد.
۳- معلم می تواند اصول را ارائه ندهد؛ اما راه حل را بگوید.
۴- معلم می تواند اصول و راه حل را به شاگرد نگوید؛ که آن را
یادگیری راهنمایی نشده می نامیم.
از آن جایی که این روش بر پاسخ مداوم دانش آموزان به سئوالات مختلف در کلاس
درس تا حدودی متکی است، لذا تدریس به وسیله آن مشکل است و لذا معلم نیاز
به صبر بیشتر و وقت زیادتری دارد و نقش معلم در این روش هدایت نمودن دانش
آموزان در ارتباط دادن مطالب جدید با تجارب و محفوظات گذشته نشان می باشد.
حدسیات، تخمین ها و آزمایش و خطا، آزمایشهایی هستند که در روش اکتشافی برای
یافتن ایده های جدید و ارتباط آنها با مفاهیم گذشته به کار می روند.
معلم با طرح سئوالات مناسب می تواند جواب های نادرست دانش آموزان را به سمت
جواب های درست هدایت نماید. معلم باید کلاس را در جهت صحیح و مسیر معینی
حفظ نماید به طوری که از حالت کاوش و پویایی شاگردان کاسته نشود. در این
روش، معلم دانش آموزان را وادار به فکر کردن می کند و آنها را برای رسیدن
به پاسخ درست تشویق می نماید لذا دانش آموز در فرایند یادگیری سهیم است.
۳) روش مفهومی
دراین روش بیشتر تاکید بر مفاهیم ریاضی است و تکیه کمتری بر مهارتها
میشود.. تا هنگامی که مفاهیم در ذهن دانش آموزان شکل نگرفته است، نباید به
سراغ تکنیکها و مهارتها رفت. تفاوت روش مفهومی با روش الگوریتمی اینست که
در روش مفهومی تکیه بر مفاهیم است و در روش الگوریتمی تکیه بر مهارت ها و
تکنیک هاست.
۴) روش فعال
روش فعال،« دانش آموز محور» است و دانش آموز درامر یادگیری شرکت فعال دارد،
راجع به حل آنها فکر می کند و با راهنمایی معلم به حل آنها می پردازد. به
مفاهیم پی می برد و در این صورت است که دانش آموز به حل مساله ها علاقه مند
می گردد.
در این روش، هر دانش آموز مطالب را به سرعت خود یاد می گیرد و فرصت دارد که
به مطالب فکر کند. دانش آموز از طریق حل مساله، طی فرایندی به تدریج به
مفاهیم پی میبرد. با پی بردن به توانایی های خود، در او حس اعتماد به نفس
تقویت می شود چون در بدست آوردن نتیجه ها و کشف قواعد سهیم است و نسبت به
مطالب احساس علاقه و مالکیت می کند و میل به دانش افزایی در او بارور می
شود. در این روش وظایف معلم عبارتست از توجه به کار یکایک دانش آموزان و
دادن راهنمایی در موارد لازم، علاقمند کردن آنها به فعالیت،شناخت دانش
آموزان و پی بردن به توانایی آنها و از همه مهمتر قدم به قدم پیش بردن دانش
آموز.
۵) روش الگوریتمی:
روش الگوریتمی، مجموعه دستورالعملهایی است که انجام دادن آنها منجر به حصول
نتایجی برای دانش آموز گردد. تعدادی از الگوریتم هایی که در دوره های
تحصیلی مورد بحث قرار می گیرند عبارتند از: چهار عمل اصلی روی اعداد صحیح و
اعشاری، تناسب، جذریابی، یافتن بزرگ ترین مقسوم علیه مشترک، نوشتن اعداد
به پایه های گوناگون، عملیات روی کسرهای متعارفی، حل معادلات جبری و عملیات
جبری روی بردارها در صفحه، در زمینه هندسه نیز به الگوریتم های زیر بر می
خوریم مانند: ترسیمات با خط کش، پرگار، گونیا و نقاله مثلا در رسم عمود،
نضف کردن پاره خط، ساختن مثلث
مطالب بالا خلاصه ای است از کتاب آموزش ریاضی و حل مساله نوشته مهدی رحمانی

 

[ ۱۳٩۱/۳/۱٦ ] [ ۱۱:۱٥ ‎ب.ظ ] [ سرگروه آموزشی پایه سوم ابتدایی شهرستان الشتر نصرت الله صالحی ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

متولد سال 1347 از روستای مالمیر شهرستان الشتر آموزگار پایه سوم ابتدایی سرگروه پایه سوم راهنما ارزیاب قران پایه سوم *************************** مدرس ریاضی چهارم ابتدایی، مدرس دوره های ضمن خدمت فارسی بخوانیم وبنویسیم پایه های دوم وسوم وچهارم وفارسی های جدید دوم وسوم وششم ابتدایی و...... *********************** زندگی باید کرد گاه با یک گل سرخ گاه با یک دل تنگ گاه با سوسوی امیدی کمرنگ زندگی باید کرد گاه با غزلی از احساس گاه با خوشه ای از عطر گل یاس زندگی باید کرد گاه با ناب ترین شعر زمان گاه با ساده ترین قصه یک انسان زندگی باید کرد گاه با سایه ابری سرگردان گاه با هاله ای از سوز پنهان گاه باید روئید از پس آن باران گاه باید خندید بر غمی بی پایان لحظه هایت بی غم روزگارت آرام
موضوعات وب
صفحات اختصاصی
RSS Feed

متحرک کردن عنوان اهنگ کد ساعت
تصویر متحرک پرچم و.. کد دیکشنری حدیث